Hoeveel IQ had Einstein, en wat is het hoogste IQ ooit gemeten?

Waarom Einsteins IQ een schatting is, waar scores van boven de 200 vandaan komen en hoe hoog een test eigenlijk kan meten.

Einstein heeft nooit een IQ-test gedaan, dus zijn IQ is onbekend. Het getal 160 dat vaak wordt genoemd, is een schatting achteraf zonder meting. Het hoogste IQ dat ooit is geregistreerd, is de 228 die het Guinness Book of Records in de jaren tachtig aan Marilyn vos Savant toekende; dat was een ratio-IQ uit haar kindertijd, en Guinness schrapte de categorie in 1990 omdat zulke scores niet betrouwbaar te vergelijken zijn.

Probeer het · een vraag zoals in de test

Welk getal komt hierna?

Een reeks met een groeiende vermenigvuldiger. Opgaven als deze komen voor in tests met een hoog plafond.

Leestijd 5 minLaatst gecontroleerd Door The IQ Tests

Einstein deed nooit een IQ-test

Albert Einstein (1879 tot 1955) groeide op voordat er bruikbare intelligentietests voor volwassenen bestonden. De eerste Wechsler-test voor volwassenen verscheen in 1939, toen Einstein al zestig was en geen enkele reden had om hem te maken. Er is geen enkel document dat een testscore van hem vermeldt.

De getallen die rondgaan, meestal 160 en soms 190 of meer, zijn schattingen achteraf op basis van zijn prestaties. Zulke schattingen zeggen meer over het imago van Einstein dan over zijn redeneervermogen op een test. Hetzelfde geldt voor de meeste lijstjes met "IQ's van beroemdheden": zonder testgegevens is elk getal een gok.

Ook een "Einstein IQ-test" bestaat niet. Tests die zo heten, zijn gewone online IQ-tests met een aantrekkelijke naam; ze vergelijken je niet met Einstein maar met de mensen die de test eerder deden. Wil je weten hoe jouw score zich verhoudt tot een echte normgroep, kijk dan naar het aantal vragen, de uitleg over de normen en of de uitslag als bandbreedte wordt gegeven. Wat Einstein uitzonderlijk maakte, was bovendien niet alleen redeneervermogen maar ook verbeelding, volharding en de jarenlange concentratie op één probleem, en dat meet geen enkele test.

Hoe hoog kan een IQ-test meten?

Een IQ-score is een rangorde ten opzichte van een normgroep. Hoe verder je van het gemiddelde afzit, hoe zeldzamer de score en hoe minder mensen in de normgroep er iets over kunnen zeggen.

IQHoe zeldzaam (zo hoog of hoger)
130ongeveer 1 op 44
145ongeveer 1 op 740
160ongeveer 1 op 31.500
175ongeveer 1 op 3,5 miljoen

Een normgroep telt meestal een paar duizend mensen. Boven de 145 zitten daarin maar een handvol mensen, en daarboven niemand. Daarom ligt het plafond van de WAIS-IV, de meest gebruikte test voor volwassenen, op een totaal-IQ van 160. Scores daarboven zijn op een afwijkingsschaal niet zinvol te meten; ze zijn extrapolaties.

Ratio-IQ: waar scores van boven de 200 vandaan komen

Vroege kindertests rekenden met een ratio-IQ: mentale leeftijd gedeeld door kalenderleeftijd, maal 100. Een kind van 10 dat opgaven oploste op het niveau van een gemiddelde 22-jarige, kreeg 220. Die getallen staan niet op dezelfde schaal als het moderne afwijkings-IQ, waarin de spreiding is vastgezet op 15 punten. Bij jonge, zeer begaafde kinderen kwam een ratio-IQ vaak tientallen punten hoger uit dan een afwijkings-IQ voor dezelfde prestatie.

Daar komt de 228 van Marilyn vos Savant vandaan, en ook de meeste andere claims van boven de 200. Het Guinness Book of Records stopte in 1990 met de categorie hoogste IQ, omdat zulke scores niet eerlijk te vergelijken zijn. Meer over het verschil tussen beide methoden lees je bij hoe wordt IQ berekend.

Wie heeft het hoogste IQ ter wereld?

Dat weet niemand. Er bestaat geen register van IQ-scores, de beste tests kunnen boven de 160 niet betrouwbaar onderscheiden, en de meeste mensen die online met een zeer hoog IQ worden genoemd, hebben nooit een uitslag openbaar gemaakt. Lijstjes met namen van schakers, wiskundigen of ondernemers zijn schattingen of geruchten.

Wat wel vaststaat: rond de één op de 740 mensen scoort 145 of hoger. In Nederland zijn dat er ruim 20.000. Een hoog IQ is dus zeldzaam maar niet uniek, en tussen 145 en 160 is het verschil voor een test nauwelijks nog betrouwbaar te meten.

Wat een heel hoog IQ wel en niet zegt

In 1921 begon Lewis Terman een studie die ruim 1.500 Californische kinderen met een IQ van ongeveer 135 of hoger hun hele leven volgde. Gemiddeld deden ze het goed: meer universitaire diploma's, meer hoge functies, een iets betere gezondheid. Maar geen van hen won een Nobelprijs, terwijl twee kinderen die bij de selectie te laag hadden gescoord, William Shockley en Luis Alvarez, dat later wel deden.

Een zeer hoog IQ is een voordeel bij abstract denkwerk. Doorzettingsvermogen, nieuwsgierigheid, kansen en de keuze van een vakgebied bepalen of daar iets uitzonderlijks uit voortkomt. Wanneer psychologen van hoogbegaafdheid spreken, lees je bij wanneer ben je hoogbegaafd.

Bronnen

Wechsler, D. WAIS-IV Technical and Interpretive Manual. Pearson, 2008.

Terman, L. M. en Oden, M. H. The Gifted Group at Mid-Life. Stanford University Press, 1959.

Shurkin, J. N. Terman's Kids. Little, Brown, 1992.

Guinness Book of World Records. Categorie Highest IQ (vermelding van vos Savant 1985 tot 1989; categorie geschrapt in 1990).

Solomon, D. "The science of second-guessing" (interview met Stephen Hawking). The New York Times Magazine, 2004.

Veelgestelde vragen

Hoeveel IQ had Einstein?

Dat is onbekend, want Einstein heeft nooit een IQ-test gemaakt. Het getal 160 is een schatting achteraf zonder meting.

Wat is het hoogste IQ ooit gemeten?

De hoogste geregistreerde score is de 228 die Guinness aan Marilyn vos Savant toekende. Dat was een ratio-IQ uit haar kindertijd dat niet vergelijkbaar is met moderne scores; Guinness schrapte de categorie in 1990.

Wie heeft het hoogste IQ ter wereld?

Dat is niet bekend. Er bestaat geen register, en boven de 160 kunnen tests niet betrouwbaar onderscheiden. Namen die online circuleren, zijn meestal schattingen.

Hoeveel IQ heeft de slimste mens ter wereld?

Niet meetbaar. Op een moderne test ligt het plafond rond de 160, ongeveer één op de 31.500 mensen. Verschillen daarboven kan geen test eerlijk vaststellen.

Wat is het hoogste IQ?

Op de WAIS-IV is het hoogste haalbare totaal-IQ 160. Hogere getallen komen uit oude ratio-IQ's van kinderen of uit tests zonder representatieve normen.

Wat is de hoogste score op een IQ-test?

Dat hangt van de test af. Professionele tests voor volwassenen stoppen meestal rond 145 tot 160. Online tests met een korte reeks vragen hebben vaak een lager plafond en zijn boven de 140 onnauwkeurig.

Wat is het IQ van Stephen Hawking?

Onbekend. Hawking zei in 2004 in een interview met The New York Times dat hij geen idee had van zijn IQ en dat mensen die opscheppen over hun IQ verliezers zijn.

Gerelateerd

Start de IQ-testGratis versie Kort: 15 vragen · ongeveer 8 minuten · gratis score
Start de IQ-test →